پروژه در ارزشیابی توصیفی
پروژه
یکی از رو شهایی که فرصت ارزش یابی توصیفی از فرایند و محصول یادگیری دانش آموزان را به خوبی فراهم می کند، پروژه است. اگر فعالیتهایی تحت عنوان پروژه که فرصت های یادگیری متنوعی برای فراگیران ایجاد می کند، به درستی هدایت شوند، ازمؤثرترین شیو ه ها در سهیم کردن دانش آموزان در فرایند آموزش و پایدار کردن آموخته های ایشان در حیطه های مختلف دانش، مهارت و نگرش می باشند زیرا برای آن که آموختهای در ذهن یادگیرنده ثبت شود، باید آن را در موقعیتهای مناسب به کار گیرد.فعالیت های پروژه ای برای دانش آموزان فرصت«آموختن برای به کار بستن » فراهم می کنند. معمولا پروژه های دانش آموزی که هدف های برنامهٔ درسی را در بر دارد تا حدودی پیچیده تر از تکالیف معمولی است و دانش آموز می تواند آنها را به صورت انفرادی یا گروهی انجام دهد. عنوان فعالیت ها می تواند توسط معلم یا دانش آموز و یا با همفکری هر دو انتخاب شود. محل انجام فعالیت ممکن است کلاس و یا خارج از کلاس و یا ترکیبی از این دو باشد. وارد کردن پروژ هها در برنامه های آموزشی به معلم فرصت می دهد تا به تفاوت های فردی دانش آموزان احترام گذاشته و به آنان فرصت دهد که به حوزهٔ مورد علاقه خود بپردازند و استعدادهایشان را کشف نموده و بروز دهند. هنگامی که دانش آموزان به صورت انفرادی یا گروهی پروژه ای را انجام می دهند، انتظار دارند معلم به آنان فرصت دهد تا حاصل کار خود را ارائه دهند. زمانی که دانش آموز می داند باید پروژهٔ خود را در کلاس و در حضور جمع ارائه کند، و در مورد آن توضیح و به پرسش های دانش آموزان پاسخ دهد، موظف می شود از جزئیات کار حتی اگر بخشی از آن با همکاری خانواده یا دیگر افراد انجام شده است، مطلع شود. پروژۀ دانش آموزان چگونه هدایت و ارزش یابی شود: هنگامی که دانش آموزان به طور انفرادی یا گروهی پروژه ای را انتخاب می کنند، لازم است موارد زیر در نظر گرفته شوند:
1 دانش آموزان از هدف ها و حدود انتظارات پروژه آگاه شوند.
2 والدین دانش آموزان در جریان پروژه و هد فها و انتظارات آن قرار گیرند.
3 دانش آموزان به طور انفرادی یا گروهی، برنامهٔ کار خود را مشخص و زمانی را با تأیید آموزگار برای ارائهٔ گزارش کار خوداعلام کنند.
4 در زمان مقرر، به دانش آموز یا گروه دانش آموزان فرصت داده شود تا گزارش کامل کار خود را به کلاس ارائه دهند.
5 دانش آموزان بر اساس فهرست انتظارات و با نظر خودشان ارز شیابی شوند.
نمونه ای از معیارهای ارزیابی و بارم بندی پروژۀ دانش آموزان
|
ارزش معیار |
1 |
2 |
3 |
4 |
|
بیان هد فهای فعالیت |
هدف ندارد |
هدف مبهم است |
هدف روشن ولی رسیدن به آن مشکل است |
هدف روشن و قابل دست یابی است |
|
طراحی و جهت دهی مراحل کار |
جهت ندارد |
جهت مشخص شده ولی واضح نیست |
جهت مشخص شده است |
جهت مشخص ومراحل کاملاًهماهنگ است |
|
شیوۀ انجام کار |
انجام نداده است |
تلاش نسبی کرده است |
کار را در حد انتظار انجام داده است |
حاصل کار بیش از حدانتظار است |
|
اصالت کار |
کپی کرده یا دیگری انجام داده است |
کار ساده ای بوده است |
کار ساده ای بوده ولی ایده های خوبی داده است |
کار اصیل و ایدهٔ خود دانش آموز است |
|
شیوۀ کارگروهی )درصورت گروهی بودن فعالیت( |
کار گروهی خوب نبود |
بعضی مواقع کار گروهی خوب بود |
اغلب مواقع، کار گروهی خوب بود |
در تمام موارد، کارگروهی خوبی انجام شد |
|
ارائۀ گزارش کار |
نیاز به تمرین دارد |
متوسط بود |
خوب بود |
عالی بود |
مزایای استفاده از پروژه
ü خصلت جستجوگری و کنجکاوی فراگیران برانگیخته می شود.
ü مهارت حل مسئله در دانش آموزان پرورش می یابد.
ü فرصتهای همکاری مثبت بین افراد در کلاس افزایش می یابد.
ü مهارت نقادی و نقدپذیری دانش آموزان افزایش می یابد.
ü دانش آموزان با استفاده از استعدادهای خاص خود، یک محصول کیفی تولید می کنند.
ü اعتماد به نفس دانش آموزان افزایش می یابد.
ü به دانش آموزان فرصت می دهد تا به پرسشهای خود نظم دهند و برای یافتن پاسخ، برنامه ریزی کنند.
ü به معلّم این امکان را می دهد تا از فرصتهای متفاوتی برای ارز شیابی فراگیران بهره جوید.
ü به فراگیران این فرصت را می دهد تا با انتخاب آزاد، زمینهٔ فعالیت و استعداد خویش را کشف کنند.
گروه تكنولوژي و گروههاي آموزشي ابتدايي اداره كل